UDK: 342.24(494)(045)

ŠVICARSKI FEDERALIZAM-PRIMJER STABILNE SLOŽENE DRŽAVE
I FUNKCIONALNE MULTINACIONALNOSTI

SWISS FEDERALISM-THE EXAMPLE OF STABLE COMPLEX STATE
AND FUNCTIONAL MULTINATIONALITY

v.ass. Merima Tanović
Fakultet za upravu u Sarajevu
pridružena članica Univerziteta u Sarajevu

Sažetak

Uspjeh i stabilnost složene Confederatio Helvetica odnosno karakteristični švicarski federalizam bazira se na zajedničkoj historiji kantona, snažnom osjećaju patriotizma i pripadnosti zajednici, jednakosti građana i federalnih jedinica, odnosno posebno na „jednakosti u različitosti“. Unikatnost kompleksne konstitucije počiva dijelom i na sistemu široke primjene instituta neposredne demokratije koji primarno prepoznaje individualizam i identitet građanina, a sekundarno i etno identitet, prava kolektiviteta substancionalno stvarajući ambijent najviših demokratskih standarda i vrijednosti u komparativnom ustavnom pravu. Većina
savremenih teoretičara ustavnog prava smatra da je funkcionalni federalizam jedino moguć u stvarnom demokratskom okruženju, što u praksi potvrđuje primjer „savršenog“ švicarskog federalizma.

Ključne riječi: federalizam, etnofederalizam, stabilna demokratija, multiplicirani lojalitet, federalna politička kultura, jednakost u različitosti, stupnjeviti federalizam, direktorijalni politički sistem.

Summary

The achievement and stability of the complex Confederatio Helvetica or characteristic Swiss federalism is based on the common cantonal history, the strong sense of patriotism and loyalty to the community, citizen and cantonal equality, and especially on the „unity in diversity“. The uniqeness of the complex state organization partly grown on the wide application of the institutes of indirect democracy which primary recognizes individualism and citizen identity and secondary etno-identity and collective rights, substantially building the ambient of the highest democratic standards and values in the comparative constitutional law. Majority of themodern constitutional law theorists considers that functional federalism is only possible in the real democratic environment, what is the
claim which example of the „perfect“ Swiss federalism practically confirms.

Keywords: federalism, etnofederalism, stable democracy, multiplied loyality, federal political culture, unity in diversity, bottom-up federalism, directorial political system.